ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ
1] Ἐπεὶ δὲ τὰ ἐν τῇ Λαμψάκῳ κατεστήσατο, ἔπλει ἐπὶ τὸ Βυζάντιον καὶ Καλχηδόνα. Oἱ δ’ αὐτὸν ὑπεδέχοντο, τοὺς τῶν Ἀθηναίων φρουροὺς ὑποσπόνδους ἀφέντες· οἱ δὲ προδόντες Ἀλκιβιάδῃ τὸ Βυζάντιον τότε μὲν ἔφυγον εἰς τὸν Πόντον, ὕστερον δ’ εἰς Ἀθήνας καὶ ἐγένοντο Ἀθηναῖοι.
Μετάφραση: Αφού ο Λύσανδρος ρύθμισε την κατάσταση στη Λάμψακο (τοποθετώντας δικούς του ανθρώπους), έπλευσε εναντίον του Βυζαντίου και της Χαλκηδόνας. Οι κάτοικοι τον δέχονταν, αφού διασφάλισαν την έξοδο των Αθηναίων φρουρών με επίσημη συμφωνία. Εκείνοι, επίσης, που είχαν προδώσει το Βυζάντιο στον Αλκιβιάδη αρχικά κατέφυγαν στον Πόντο και στη συνέχεια στην Αθήνα, όπου έγιναν Αθηναίοι πολίτες.
[2] Λύσανδρος δὲ τούς τε φρουροὺς τῶν Ἀθηναίων καὶ εἴ τινά που ἄλλον ἴδοι Ἀθηναῖον, ἀπέπεμπεν εἰς τὰς Ἀθήνας, διδοὺς ἐκεῖσε μόνον πλέουσιν ἀσφάλειαν, ἄλλοθι δ’ οὔ, εἰδὼς ὅτι ὅσῳ ἂν πλείους συλλεγῶσιν εἰς τὸ ἄστυ καὶ τὸν Πειραιᾶ, θᾶττον τῶν ἐπιτηδείων ἔνδειαν ἔσεσθαι. Καταλιπὼν δὲ Βυζαντίου καὶ Καλχηδόνος Σθενέλαον ἁρμοστὴν Λάκωνα, αὐτὸς ἀποπλεύσας εἰς Λάμψακον τὰς ναῦς ἐπεσκεύαζεν.
Μετάφραση: Ο Λύσανδρος και τους Αθηναίους φρουρούς και όποιον άλλον Αθηναίο πολίτη έβλεπε οπουδήποτε, τους έστελνε στην Αθήνα, παρέχοντας ασφάλεια μόνο σε όσους έφευγαν με πλοία για εκεί, όχι όμως για άλλο μέρος, επειδή ήξερε καλά ότι όσοι περισσότεροι μαζευτούν στην πόλη και στον Πειραιά, τόσο γρηγορότερα θα παρουσιαστεί εκεί έλλειψη τροφίμων. Κι αφού άφησε τον Σπαρτιάτη Σθενέλαο ως αρμοστή του Βυζαντίου και της Χαλκηδόνας, ο ίδιος κατευθύνθηκε στη Λάμψακο με τον στόλο και επισκεύαζε τα πλοία.
[3] Ἐν δὲ ταῖς Ἀθήναις τῆς Παράλου ἀφικομένης νυκτὸς ἐλέγετο ἡ συμφορά, καὶ οἰμωγὴ ἐκ τοῦ Πειραιῶς διὰ τῶν μακρῶν τειχῶν εἰς ἄστυ διῆκεν, ὁ ἕτερος τῷ ἑτέρῳ παραγγέλλων· ὥστ’ ἐκείνης τῆς νυκτὸς οὐδεὶς ἐκοιμήθη, οὐ μόνον τοὺς ἀπολωλότας πενθοῦντες, ἀλλὰ πολὺ μᾶλλον ἔτι αὐτοὶ ἑαυτούς, πείσεσθαι νομίζοντες οἷα ἐποίησαν Μηλίους τε Λακεδαιμονίων ἀποίκους ὄντας, κρατήσαντες πολιορκίᾳ, καὶ Ἱστιαιέας καὶ Σκιωναίους καὶ Τορωναίους καὶ Αἰγινήτας καὶ ἄλλους πολλοὺς τῶν Ἑλλήνων.
Μετάφραση: Στην Αθήνα η Πάραλος έφτασε νύχτα και μαθεύτηκε η συμφορά· και σηκώθηκε θρήνος που από τον Πειραιά μέσα από τα μακρά τείχη έφτασε στην πόλη, καθώς ο ένας έλεγε στον άλλον τις κακές ειδήσεις, και κανένας εκείνη τη νύχτα δεν κοιμήθηκε, καθώς θρηνούσαν όχι μόνο αυτούς που χάθηκαν αλλά ακόμη πιο πολύ τον ίδιο τους τον εαυτό, γιατί περίμεναν ότι θα πάθουν ό,τι έκαναν στους Μηλίους, που ήταν άποικοι των Λακεδαιμονίων, αφού τους νίκησαν με πολιορκία, και στους Ιστιαίους, τους Σκιωναίους και τους Τορωναίους και τους Αιγινήτες και πολλούς άλλους Έλληνες.
[4] Τῇ δ’ ὑστεραίᾳ ἐκκλησίαν ἐποίησαν, ἐν ᾗ ἔδοξε τούς τε λιμένας ἀποχῶσαι πλὴν ἑνὸς καὶ τὰ τείχη εὐτρεπίζειν καὶ φυλακὰς ἐφιστάναι καὶ τἆλλα πάντα ὡς εἰς πολιορκίαν παρασκευάζειν τὴν πόλιν.
Μετάφραση: Την επόμενη όμως ημέρα συγκάλεσαν συνέλευση του δήμου, στην οποία αποφασίσθηκε να φράξουν με χώμα τα λιμάνια, να επιδιορθώσουν τα τείχη, να τοποθετήσουν φρουρές και να πάρουν γενικά όλα τα μέτρα για να προετοιμάσουν την πόλη για πολιορκία.
Ξενοφώντος «Ελληνικά» Βιβλίο 2. Κεφαλαίο 2. §1-4 (ασκήσεις σχολικού)
Ερωτήσεις - ασκήσεις
1) Ποια ήταν η τύχη των Αθηναίων φρουρών στο Βυζάντιο και την Καλχηδόνα;
Όταν ο Λύσανδρος διενήργησε επίθεση κατά του Βυζαντίου και της Καλχηδόνας, οι κάτοικοι των πόλεων αυτών παραδόθηκαν, χωρίς να προβάλουν αντίσταση. Φρόντισαν, ωστόσο, για την ασφάλεια των Αθηναίων φρουρών, καθώς, προτού επιτρέψουν την έλευση των Σπαρτιατικών δυνάμεων στις πόλεις τους, διασφάλισαν με επίσημη συμφωνία την αποχώρησή τους. Πράξη που μπορεί να εκληφθεί ως ένδειξη καλής πίστης απέναντι στην Αθήνα. Οι πόλεις αυτές, αν και είχαν καταληφθεί το 409 π.Χ. από τους Αθηναίους, δεν γνώρισαν βιαιότητες ή άλλες παρεκτροπές εις βάρος τους, οπότε παρόλο που είχαν την ευκαιρία να τιμωρήσουν τους Αθηναίους, δεν το θέλησαν. Αντιθέτως, με μια κίνηση σεβασμού, που μαρτυρά την αρμονική συνεργασία με την αθηναϊκή ηγεμονία, απαίτησαν και πέτυχαν την ασφάλεια της αθηναϊκή φρουράς.
Οι κάτοικοι του Βυζαντίου και της Καλχηδόνας παρέδωσαν τις πόλεις τους στον Λύσανδρο, αφού εξασφάλισαν με «σπονδές» ασφαλή αποχώρηση για τους άντρες της αθηναϊκής φρουράς. Παρά τη διαφορά του πολιτεύματος ανάμεσα στη Σπάρτη και στην Αθήνα και παρά τη βιαιότητα των συγκρούσεων υπήρχαν θεσμοί σεβαστοί από τους αντιπάλους, όπως οι σπονδές: αντιπρόσωποι των αντιπάλων κατέληγαν σε συμφωνία που την επισφράγιζαν με σπονδές προς τιμήν των θεών, τους οποίους καλούσαν ως μάρτυρες για την τήρησή της. Έτσι, αυτοί που αποχωρούσαν μετά από πολιορκία και παράδοση, ήταν ασφαλείς ως προστατευόμενοι των θεών. Ο όρος υπόσπονδος αναφέρεται σε ηττημένους που παραδόθηκαν στους νικητές ή σε νεκρούς πολέμου που οι δικοί τους παραδέχθηκαν την ήττα τους και ζήτησαν από τους νικητές άδεια να παραλάβουν τα σώματα για ταφή.
Ποια ήταν η τύχη των φίλων των Αθηναίων;
Η κατάληψη της Καλχηδόνας και του Βυζαντίου το 409 π.Χ. από τους Αθηναίους δεν βασίστηκε αποκλειστικά στη χρήση στρατιωτικής πίεσης. Μέσα στις πόλεις αυτές υπήρχαν πολίτες που έβλεπαν ευνοϊκά την αθηναϊκή ηγεμονία. Ειδικότερα, η κατάληψη του Βυζαντίου έγινε χάρη στη βοήθεια ορισμένων κατοίκων, οι οποίοι επέτρεψαν την είσοδο των Αθηναίων στην πόλη τους. Ο Ξενοφώντας στο 1ο βιβλίο της Ιστορίας τους μας δίνει τα ονόματα των πολιτών του Βυζαντίου που συνεργάστηκαν με τους Αθηναίους (Κύδων, Αρίστων, Αναξικράτης, Λυκούργος και Αναξίλαος)∙ όπως μάλιστα ανέφερε ο Αναξίλαος στην απολογία του, όταν δικάστηκε από τους Σπαρτιάτες, η πράξη τους δεν ήταν προδοσία, αλλά προσπάθεια διάσωσής της πόλης τους. Η πολιορκία των πόλεων αυτών από τους Αθηναίους είχε δημιουργήσει έντονα προβλήματα επισιτισμού. Έτσι, σύμφωνα με τη μαρτυρία του Αναξίλαου, έβλεπαν γύρω τους τα γυναικόπαιδα να πεθαίνουν από την πείνα, και τον σπαρτιάτη Κλέαρχο να παίρνει όλα τα διαθέσιμα τρόφιμα για τη σπαρτιατική φρουρά. Οπότε, θεωρήθηκε πως η παράδοση της πόλης στους Αθηναίους θα έσωζε τους κατοίκους από την απάνθρωπη λιμοκτονία.
Οι φίλοι, λοιπόν, των Αθηναίων, οι πολίτες δηλαδή του Βυζαντίου που είχαν βοηθήσει τον Αλκιβιάδη να καταλάβει την πόλη τους, διέφυγαν αρχικά στον Πόντο, ώστε να μην πέσουν στα χέρια των Σπαρτιατών. Ενώ, κατόπιν, κατέφυγαν στην Αθήνα, όπου ονομάστηκαν Αθηναίοι πολίτες, ως ανταμοιβή για την υπηρεσία που προσέφεραν στους Αθηναίους.
2) Πώς έμαθαν οι Αθηναίοι την ήττα τους; Πώς αντέδρασαν;
Το γεγονός της καταστροφή στους Αιγός ποταμούς έγινε γνωστό πρώτα στον Πειραιά, όταν κατέφτασε τη νύχτα η Πάραλος, το ιερό πλοίο των Αθηναίων (ένα από τα μόλις εννέα πλοία που είχαν διασωθεί από την καταστροφή). Από τον Πειραιά, που τότε ήταν ενωμένος με την Αθήνα με τα μακρά τείχη, η είδηση διαδόθηκε πάρα πολύ γρήγορα καθώς ο ένας πολίτης τη μετέφερε στον άλλον.
Μόλις, λοιπόν, έγινε γνωστή η συντριβή των Αθηναίων στους Αιγός ποταμούς οι πολίτες άρχισαν να θρηνούν και κανένας τους δεν κοιμήθηκε εκείνη τη νύχτα, καθώς αναλογίζονταν τα δεινά που τους περίμεναν. Οι Αθηναίοι θρηνούσαν αφενός για τους συμπολίτες τους που έχασαν τη ζωή τους, αλλά πολύ περισσότερο τον ίδιο τους τον εαυτό, διότι θεώρησαν δεδομένο πως μόλις οι Σπαρτιάτες και οι σύμμαχοί τους καταλάβουν την πόλη θα τους τιμωρήσουν πολύ σκληρά. Περίμεναν, δηλαδή, πως θα πάθουν κι οι ίδιοι όσα φρικτά είχαν διαπράξει εις βάρος μικρότερων συμμαχικών τους πόλεων.
Οι κάτοικοι της Μήλου ήταν άποικοι των Λακεδαιμονίων αλλά έμειναν ουδέτεροι κατά τον Πελοποννησιακό πόλεμο. Οι μικρές πόλεις Ιστιαία (στη βόρεια Εύβοια), Σκιώνη και Τορώνη (στη Χαλκιδική) είχαν αποστατήσει από την αθηναϊκή συμμαχία. Η Αίγινα, μικρό κράτος, ισχυρός όμως εμπορικός αντίπαλος της Αθήνας, ακολουθούσε πάντα φιλολακωνική πολιτική. Χαρακτηριστικά είναι τα παρακάτω αποσπάσματα από το έργο του Θουκυδίδη, όπου εικονίζονται παραστατικά η αλαζονεία και η απανθρωπιά των ισχυρών κρατών απέναντι στα μικρά, ανίσχυρα κράτη και κυρίως σε περίοδο πολέμου:
καὶ Ἀθηναῖοι πάλιν ἐς Εὔβοιαν διαβάντες Περικλέους στρατηγοῦντος κατεστρέψαντο πᾶσαν, καὶ τήν μὲν ἄλλην ὁμολογίᾳ κατεστήσαντο, Ἑστιαιᾶς δὲ ἐξοικίσαντες αὐτοί τὴν γῆν ἔσχον. (Θουκ. 1,114)
Μετάφραση: Και τότε οι Αθηναίοι αφού εισήλθαν πάλι στην Εύβοια υπό την στρατηγεία του Περικλή, την υποδούλωσαν όλη, και ενώ των άλλων πόλεων ρύθμισαν το πολίτευμα σύμφωνα με συνθήκες, αφού εξεδίωξαν τους Ιστιαίους από την πόλη τους, την κατείχαν εκείνοι.
Περὶ δὲ τοὺς αὐτοὺς χρόνους τοῦ θέρους τούτου Σκιωναίους μὲν Ἀθηναῖοι ἐκπολιορκήσαντες ἀπέκτειναν τοὺς ἡβῶντας, παῖδας δὲ καὶ γυναῖκας ἠνδραπόδισαν· καὶ τὴν γῆν Πλαταιεῦσιν ἔδοσαν νέμεσθαι. (Θουκ. 5, 32)
Μετάφραση: Κατά την ίδια περίπου περίοδο στη διάρκεια αυτού του καλοκαιριού, οι Αθηναίοι αφού κυρίευσαν τη Σκιώνη με πολιορκία, σκότωσαν όλους τους ενήλικες άνδρες και πούλησαν ως δούλους τις γυναίκες και τα παιδιά∙ παραχώρησαν δε τη χώρα τους στους Πλαταιείς για να εγκατασταθούν.
οἱ δὲ ἀπέκτειναν Μηλίων ὅσους ἡβῶντας ἔλαβον, παῖδας δὲ καὶ γυναῖκας ἠνδραπόδισαν τὸ δὲ χωρίον αὐτοὶ ᾤκησαν, ἀποίκους ὕστερον πεντακοσίους πέμψαντες. (Θουκ. 5, 116)
Μετάφραση: Αυτοί σκότωσαν όσους ενήλικες Μήλιους συνέλαβαν, πούλησαν ως δούλους τα παιδιά και τις γυναίκες, ενώ εποίκησαν οι ίδιοι την περιοχή, στέλνοντας αργότερα πεντακόσιους Αθηναίους.
3) Υπογραμμίστε τη σωστή απάντηση:
η μετοχή προδόντες (§1) σημαίνει:
αυτοί που παρέδωσαν,
αυτοί που προδόθηκαν,
οι προδότες.
4) Να γραφεί η §2 με την αλλαγή: Λύσανδρος = Λακεδαιμόνιοι
Λακεδαιμόνιοι δὲ τούς τε φρουροὺς τῶν Ἀθηναίων καὶ εἴ τινά που ἄλλον ἴδοιεν Ἀθηναῖον, ἀπέπεμπον εἰς τὰς Ἀθήνας, διδόντες ἐκεῖσε μόνον πλέουσιν ἀσφάλειαν, ἄλλοθι δ’ οὔ, εἰδότες ὅτι ὅσῳ ἂν πλείους συλλεγῶσιν εἰς τὸ ἄστυ καὶ τὸν Πειραιᾶ, θᾶττον τῶν ἐπιτηδείων ἔνδειαν ἔσεσθαι. Καταλιπόντες δὲ Βυζαντίου καὶ Καλχηδόνος Σθενέλαον ἁρμοστὴν Λάκωνα, αὐτοί ἀποπλεύσαντες εἰς Λάμψακον τὰς ναῦς ἐπεσκεύαζον.
5) Να καταγραφούν οι ενέργειες του Λυσάνδρου σε γ΄ ενικό πρόσωπο ενεστώτα οριστικής μαζί με το αντικείμενο των ρημάτων (εφόσον αυτά είναι μεταβατικά), π.χ. Ὁ Λύσανδρος καθίσταται τὰ ἐν τῇ Λαμψάκῳ.
Ὁ Λύσανδρος καθίσταται τὰ ἐν τῇ Λαμψάκῳ (εννοούμενο αντικείμενο: πράγματα), πλεῖ ἐπὶ τὸ Βυζάντιον καὶ Καλχηδόνα Λύσανδρος δὲ τούς τε φρουροὺς τῶν Ἀθηναίων καὶ εἴ τινά που ἄλλον ὁρῴη Ἀθηναῖον, ἀποπέμπει εἰς τὰς Ἀθήνας, δίδωσι ἐκεῖσε μόνον πλέουσιν ἀσφάλειαν. Καταλείπει δὲ Βυζαντίου καὶ Καλχηδόνος Σθενέλαον ἁρμοστὴν Λάκωνα, αὐτὸς ἀποπλεύσας εἰς Λάμψακον τὰς ναῦς ἐπισκευάζει.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου